Süre kontrolleri · 持ち時間
Beş dakika, sonra hamle başına otuz saniye.
Shogi saatleri satranç saatlerinden biraz farklı işler. Çoğu oyunda her oyuncuya önce bir düşünme süresi verilir, o süre bitince de her hamle için sabit sayıda saniye kalır. Bu ikinci kısım byoyomi’dir ve oyunun sonunun nasıl hissettirdiğini değiştirir.
Byoyomi
Byōyomi (秒読み) “saniyeleri saymak” demektir. Salonda tam anlamıyla budur: ana süreniz bittiği anda bir görevli yüksek sesle saymaya başlar ve siz sayı otuza varmadan hamlenizi yapmak zorundasınız. Her hamle sayımı otuzdan yeniden başlatır. Saniyeleri biriktiremezsiniz, geri de düşemezsiniz: her hamle otuz saniyenin içinde yapıldığı sürece oyun ne kadar sürerse sürsün devam eder.
Satrançtaki increment’ten farkı budur. Increment her hamlede kasanıza süre ekler, yani hızlı oynayan yedek biriktirir, yavaş oynayanın süresi tükenir. Byoyomi ise bir tabandır: herkesin sonuna kadar hamle başına aynı otuz saniyesi vardır ve bu saniyelerin içinde oynamayı sürdüren biri süreden yenilmez. İstikrarlı oyunu ödüllendirir, tek bir uzun düşünmeyi cezalandırır.
Uygulamadaki iki hız
| Hız | Ana süre | Sonrası | Nasıl hissettirir |
|---|---|---|---|
| Blitz 速 | her tarafa 3 dakika | hiçbir şey: süre bitince kaybedersiniz | Hızlı oyunlar, ek süre yok. Tipik bir oyun on dakikanın altında biter. |
| Standart 静 | her tarafa 5 dakika | hamle başına 30 saniye | Açılışta düşünecek vakit, ve oynamayı sürdürdüğünüz sürece saat yüzünden kaybedilmeyen bir oyun sonu. |
Her hızın kendi puanı vardır, ikisi ayrı oyun sayılır. Arkadaş odalarında ikisini de seçebilirsiniz ama o oyunlar puana işlemez. Bota karşı oyunlarda hiç saat yoktur.
Saat ne yapar
- Saatiniz sıra sizdeyken işler: rakibin hamlesi tahtaya düştüğü andan sizinki düşene kadar.
- Standart’ta ana süreniz sıfıra indiğinde ekran otuz saniyelik sayıma geçer. Her hamlenizden sonra sayım otuza döner.
- Sayım sıfıra inerse, ya da Blitz’te üç dakikanız biterse, süreden yenilmiş olursunuz: jikan-gire (時間切れ). Rakibinize oyunun matla değil süreyle bittiği söylenir.
- Bağlantınız koparsa saat işlemeye devam eder, uygulama elverdiği ilk anda sizi aynı oyuna geri bağlar.
Profesyoneller nasıl oynuyor
Unvan maçlarında her oyuncuya saatler, bazen iki güne yayılan saatler verilir, sonrasında hamle başına bir dakika kalır. Televizyon maçları on dakika ve otuz saniyeyle oynanır. İnternette Japonya’da en yaygın süre kontrolleri şunlar: on dakika ek süresiz, üç dakika ek süresiz, ve hiç ana süre olmadan hamle başına on saniye. Bizim Blitz ilk grupla aynı yerde durur, Standart ise bir kulüp oyununun kısaltılmış hâlidir.
Byoyomi ile oynamak
- Ana süreyi erken harcayın. Açılış ve kavganın başladığı an, bir planın dakikalara değdiği yerlerdir. Oyun sonunda zaten hamle başına otuz saniyeniz olacak.
- Rakibin süresinde düşünün. En muhtemel hamlesine vereceğiniz cevabı, sizin saatiniz değil onunki işlerken kararlaştırın.
- Sayımda yirmide oynayın. Birkaç saniye bırakırsanız, parmağınızın kayması oyunu kaybettirmez.
- Kazanılmış konum da bir konumdur. Matların kaçırıldığı yer byoyomi’dir. Günün tsume’si tam bunun için var.
Bir hız seçin.
Uygulamada Oyna’ya dokunup Blitz ya da Standart’ı seçin; her birinin kendi puanı, beş oyundan sonra da kendi kyu/dan derecesi olur.